Schuldhulppreventie belangrijk in Purmerend: "we willen er op tijd bij zijn"

Publicatiedatum: 
16 feb 2017
Krap bij kas of serieus zwaar in de financiële problemen? Veel Nederlanders krijgen ermee te maken. Vaak door onverwachte gebeurtenissen als een scheiding of baanverlies. Ook in Purmerend kennen we die situaties. In samenwerking met andere partijen probeert de gemeente tijdig in te grijpen, om huisuitzettingen of een zwaar traject van schuldhulpverlening te voorkomen.

Gemeente Purmerend probeert financiële problemen bij haar inwoners al vroeg te ontdekken. Maar hoe doe je dat? Mensen lopen vaak niet te koop met hun problemen, dus hoe ga je te werk? We vragen om uitleg bij Angelique Croes, preventiemedewerker van de gemeente.

Waarom is het voor de gemeente belangrijk financiële problemen vroeg te ontdekken?
“Het is vooral belangrijk voor onze inwoners. Je kunt veel leed voorkomen door er vroeg bij te zijn. In het verleden klopten veel mensen pas bij de gemeente aan als ze écht geen uitweg meer zagen. Dan meldde iemand zich met het verhaal dat ze een dag later uit hun huis worden gezet. In paniek. Die situaties willen we voorkomen en dat kan in veel gevallen ook.”

Hoe doe je dat?
“Door niet teveel te denken in regels en beleid. We werken nu veel beter samen met onze wooncorporaties Intermaris en Rochdale. Met Wooncompagnie voeren we gesprekken. Zij krijgen de eerste signalen als er een huurachterstand ontstaat. Dan moet je al scherp zijn. Namens de gemeente ben ik de samenwerking en verbinding gaan zoeken met in eerste instantie Intermaris. Zij dachten gelijk fantastisch mee. Ook spreek ik inmiddels met de Stadsverwarming. Ook zij signaleren al vroeg betaalachterstanden.”

Wat is de werkwijze?
“Als corporaties merken dat hun huurders een huurachterstand opbouwen, kun je twee dingen doen: herinneringen en deurwaarders sturen of bij de mensen langs gaan om te vragen of ze hulp nodig hebben. Ik heb hier veel over gesproken met Intermaris en zij zaten helemaal op mijn lijn. We werken nu zoveel mogelijk samen om mensen eerder te helpen.”

Jullie gaan bij mensen langs?
“Klopt. Als wij signalen krijgen dat mensen de huur niet betalen, gaan we samen met de wooncorporaties op huisbezoek.”

Hoe reageren mensen daarop?
“In eerste instantie schrikken ze vaak of schieten in de verdediging. Dat begrijp ik wel. Ze denken vaak dat we direct geld komen opeisen, maar willen juist hulp bieden. Zodra we hebben uitgelegd dat we uit zorg langskomen, dan is de meeste spanning wel weg. Dan blijkt het voor veel mensen ook een opluchting, want er is hulp. Samen kijken we naar een oplossing op maat.”

Maar er moet toch gewoon betaald worden?
“Het belangrijkste is dat je mensen tijdig helpt een structurele oplossing te vinden. Je kunt wel met alle geweld die ene rekening betaald willen krijgen als instantie, maar als je het probleem niet oplost, dan sta je een maand later weer voor hetzelfde probleem.”

Waar bestaat de hulp uit?
“Vaak raken mensen door een drastische gebeurtenis in hun leven in de financiële problemen. Dat kan door een scheiding zijn of door het plotseling verliezen van je baan. Dat zet je wereld en je manier van leven volledig op z’n kop. Vaak weten mensen zich dan geen raad, verliezen het overzicht en weten logischerwijs ook niet waar ze allemaal recht op hebben. Dat is ook niet zo gek. Ze hebben dit vaak nog nooit meegemaakt en leefden een heel ander leven. Er bestaan veel regelingen, maar soms hebben mensen hulp nodig.”

Die hulp wordt dus wel geaccepteerd?
“Uiteindelijk vaak wel. Mensen denken vaak ‘ik los het nog wel op’, maar als je dan doorvraagt, blijkt dat ze vaak te weinig overzicht hebben in de eigen financiën en hoe slecht ze er voorstaan. We helpen mensen inzicht te geven in hun situatie. We kijken naar wat mensen nodig hebben. Daar zit het succes. Dat is soms best moeilijk en emotioneel, maar uiteindelijk zijn mensen vaak opgelucht dat ze een duwtje in de goede richting krijgen. Dat ze gehoord worden en inzien dat ze zo niet door kunnen. Zorg is het toverwoord.”

Wat leveren huisbezoeken op?
“Los van financiële problemen zie je vaak gelijk wat er nog meer speelt achter een voordeur. Denk aan eenzaamheid of andere signalen als een huwelijk wat niet goed loopt, mensen die in een onverwacht heftige medische situatie komen, kinderen die meer zorg nodig hebben, een overlijden. Soms kunnen we bewoners ook met andere zaken helpen. Maar los daarvan is het aantal gedwongen huisuitzettingen enorm gedaald. En daar zijn we ontzettend blij mee, want dat is voor mensen natuurlijk vreselijk om mee te maken.”

Hoeveel huisuitzettingen zijn er per jaar in Purmerend?
“Zo’n vijf jaar geleden waren er in onze stad jaarlijks nog zo’n dertig huisuitzettingen bij Intermaris. We zitten nu op ongeveer vijf huisuitzettingen per jaar. Elke huisuitzetting is er eentje teveel, maar we weten samen met de corporaties gelukkig veel ellende voortijdig te voorkomen. We zien ook geen stijging meer in het aantal aanmeldingen voor een schuldhulpverleningstraject.”

Wat doen jullie nog meer aan bewustwording en preventie?
“Voor jongeren in het voortgezet én MBO onderwijs is samen met een aantal banken een speciaal lespakket over financiën ontwikkeld. Hiermee willen langs scholen met de ambitie dit structureel in het onderwijs te krijgen. Het lesaanbod bestaat uit gastlessen en theater Playback. In maart doen we dit project op de PSG Bladergroen. Dit krijgt een iets andere aanpak, omdat het om een speciale doelgroep jongeren gaat.“

Waarom zijn jongeren een belangrijke groep?
“Jongeren zijn vaak financieel afhankelijk van hun ouders of niet altijd scherp bij leningen of fraude. Het is belangrijk om al vroegtijdig bewustwording op te bouwen met gastlessen. Onze ambitie is om deze lespakketten structureel in te passen en dat leerlingen zelfs een heuse diploma halen op dit onderwerp, zoals gaat gebeuren op de PSG Bladergroen.”

Er zijn ook trainingen buiten scholen om toch?
“Zeker. Voor iedereen die er behoefte aan heeft organiseren we de training ‘omgaan met geld’. We vinden het belangrijk dat inwoners hier gebruik van kunnen maken. De training is in samenwerking met de SMD en Clup Welzijn en er is veel vraag naar. Iedereen kan zich aanmelden door een mailtje te sturen naar preventie@purmerend.nl. Ze kunnen ook bellen met (0299) 452452 en naar mij vragen.”

Wat zou je mensen willen zeggen die in de problemen dreigen te raken?
“Trek asjeblieft tijdig aan de bel. Je bent niet de enige. Je voorkomt een hoop ellende. Het is moeilijk, maar vertel het vrienden, familie, corporatie of ons als gemeente. Het kan iedereen overkomen. Het gebeurt juist vaak bij mensen die het goed hadden, maar door een grote verandering in het leven in de problemen raken. Problemen die ze niet gewend zijn.”


“Als er hulp komt, pak het aan”

“Ik had een relatie die na 13 jaar stuk liep”, vertelt de Purmerendse Liesbeth Klaver. “Al die jaren hoefde ik niks te doen. Mijn man regelde alle financiën en plots was ik alleenstaande ouder. Dat was ik niet gewend. Ineens kwam er ontzettend veel op me af. Ik raakte uiteindelijk in financiële problemen, zo erg dat ik mijn post niet meer durfde open te maken. Ik werkte me suf om het ene gat met het andere te dichten. Draaide extra diensten en had de zorg voor de kinderen. Fysiek en geestelijk was het slopend.”

Hoe kwam je eruit?
“Toen ik voor de tweede keer een huurachterstand had, stonden op een avond plots Sonja van Intermaris en Angelique van de gemeente voor mijn deur. Of ik schrok? Nee, was eigenlijk wel blij en opgelucht dat ik eindelijk mijn verhaal kon doen. Ik voelde me in die tijd alleen en deelde mijn problemen niet met familie en vriendinnen. Ik had een soort masker op. Kreeg altijd te horen dat ik ‘er zo goed uit zag’. Niemand wist ervan, dus ik was eigenlijk wel opgelucht dat gemeente en Intermaris langskwamen. Ik heb alles op tafel gegooid en mijn situatie uitgelegd. Ik kreeg een budgetcoach voor een half jaar toegewezen. Ik leerde overzicht krijgen. Het creëerde rust.”

Wat wil je zeggen tegen mensen in financiële nood?
“Als je hulp krijgt aangeboden, pak het aan. Ik ben nu uit de zorgen, maar men bood aan om over een paar maanden nog eens met elkaar te kijken hoe het gaat. Daar maak ik zeker gebruik van, want ik heb veel aan de tips en adviezen.”

Licentie: 
Copyright
Auteur: 
Gemeente Purmerend