Jacht op gevaarlijke en pittige plantjes geopend!

Publicatiedatum: 
19 apr 2017
Net als op andere plekken in Nederland komen planten als de reuzenberenklauw en de Japanse duizendknoop ook in Purmerend voor. Een serieus probleem. Halverwege mei laat de gemeente de boel bestrijden door een gespecialiseerd bedrijf. Maar hoe gebeurt dat? En waarom is het eigenlijk zo hard nodig? We vragen Niels Konijn en Nick Johansson van de gemeente om uitleg.

We lopen langs de rand van Purmerend. Het verkeer van de A7 raast achter ons langs. Niels wijst naar de berm: “hier groeien veel reuzenberenklauwen. Nu zijn ze nog klein, maar ze worden uiteindelijk 3 tot 5 meter hoog. Je moet er flink mee opletten en we gaan de boel ook bestrijden.”

Wat is er zo link aan de reuzenberenklauwen?
Nick: “Ze leveren een gevaar op voor de volksgezondheid van mens en (huis)dier. De plant bevat een waterachtig sap van chemicaliën die geactiveerd worden door zonlicht. Deze veroorzaken ernstige blaren en brandwonden wanneer ze in aanraking komen met je huid. Ik heb er foto’s van gezien en daar schrik je gewoon van. In je ogen wil je het al helemaal niet hebben. Als je dan niet tijdig in actie komt kun je er zelfs blind van worden.”

Waar in Purmerend komt de reuzenberenklauw het meeste voor?
Niels: “Eigenlijk door heel Purmerend, maar vooral aan de randen van de stad en in Weidevenne, Purmer-Noord en Overwhere.”

Hoe kan ik ze herkennen?
Nick: “Ze zien er ook echt wel een soort van gevaarlijk uit. De reuzenberenklauw kan in één seizoen tot vijf meter hoog worden en heeft grote, scherp getande bladeren. De plant bloeit van juni tot augustus met schermen vol witte bloemetjes in de top. Na de bloei sterft de plant af.”

En de Japanse duizendknoop… Nooit van gehoord!
Niels: “Komt hier ook veel minder voor. In tegenstelling tot de reuzenberenklauw vormt de Japanse duizendknoop geen direct risico voor de volksgezondheid, maar de plant veroorzaakt wel economische en maatschappelijke schade. De wortels kunnen schade toebrengen aan asfalt, funderingen, rioleringen en drainagebuizen. De wortels zijn zo sterk dat ze door beton heen groeien.”

Pittig plantje!
Niels: “Absoluut. In België en Engeland worden hypotheken al geweigerd als de plant aanwezig is. Ook is er in Engeland een vervoersverbod van kracht, om verdere verspreiding te voorkomen. De Japanse duizendknoop vormt ook een bedreiging voor de stabiliteit van dijken, taluds en oevers doordat het planten verdringt die zorgen voor versteviging.

Zijn er verder nog nadelen aan de Reuzenberenklauw en de Japanse Duizendknoop?
Niels: “Het zijn planten die oorspronkelijk thuishoren in Aziatische landen. Als je er niks aan doet, dan nemen ze alles over. Daarmee verdringen ze ook plantensoorten die hier wel thuishoren.”

Hoe wordt de bestrijding aangepakt?
Nick: “We huren hiervoor een gespecialiseerd bedrijf in. Zij doen namens ons de bestrijding. De planten worden plaatselijk uitgeroeid met een middel dat wettelijk is toegestaan.”

Zie ik straks mannen in witte pakken?
Niels: “Haha, nee, de mensen zijn herkenbaar aan een blauwe overall en een bestelbus met aanhanger. Hierop staat een tank met bestrijdingsmiddel.”

Is dat bestrijdingsmiddel ook niet gevaarlijk?
Niels: “Als je er niet mee in aanraking komt niet. Het wordt heel selectief en van dichtbij toegepast op de plantjes zelf. Het verstuift verder niet. De medewerkers besprenkelen de planten met beleid en dragen ook verder geen masker of iets dergelijks.”

De gemeente gebruikt toch liever geen chemische bestrijdingsmiddelen?
Nick: “Dat klopt ook. Maar we hebben nu simpelweg geen keus. Zo hoog is de nood om dit probleem in te perken. Staatsbosbeheer doet het op dezelfde manier en zij boeken er hele goede resultaten mee. Het middel wordt snel door de plant opgenomen en werkt voor langere tijd.”

En stuk voor stuk weghalen?
Nick: “Dat zou zo ontzettend veel geld kosten, dat is echt niet reëel. Daarbij blijven zaden dan nog in de grond zitten, dus het probleem komt snel weer terug. Bovendien zou je dan met weggehaalde planten gaan lopen, waardoor zaden verspreiden en je het risico loopt op nog verdere verspreiding. Die zaden blijven jaren goed in de grond, dus je lost het probleem maar tijdelijk op.”

Sommige mensen gebruiken de stengels als versiering thuis.
Niels: “Klopt. Ze zijn soms ook te krijgen bij bloemhandels. Op diverse tuinwebsites staat dat je ze prima als decoratiestuk kunt gebruiken. In de winter, als de stengels zijn opgedroogd, bevatten ze niet de schadelijke sappen die ‘verse’ stengels wel hebben, maar ze bevatten nog wel zaden. Daardoor werk je onbewust mee aan verspreiding. Mijn tip zou dus zijn om die stengels gewoon niet in huis te halen.”

Wanneer wordt begonnen met de bestrijding?
Nick: “Ze beginnen halverwege mei met de eerste ronde en in juli en augustus volgt een tweede ronde.” (Floris Roos)

Licentie: 
Copyright
Auteur: 
Floris Roos, gemeente Purmerend

Niels (links) en Nick langs de rand van de A7 waar veel reuzenberenklauwen de kop opsteken. “Nu zijn ze nog klein, maar ze worden 3 tot 5 meter hoog!”